Geplaatst op 25 april 2018
In de praktijk van tandarts-implantoloog Peter van der Schoor wordt de PerioSafe speekseltest ingezet om het voorstadium van parodontitis te herkennen. Parodontitis kan een goede indicator zijn van diabetes en daarom is vroege opsporing essentieel. Hier ligt niet alleen een taak voor de tandarts of de mondhygiënist, maar ook voor praktijkondersteuners.

Lees hier het gehele artikel op de website van Medisch Ondernemen.
In praktijk van Van der Schoor wordt de PerioSafe speekseltest ingezet om het voorstadium van parodontitis te herkennen. “Een tandarts of mondhygiënist is natuurlijk goed in het herkennen van een afwijking aan het gebit, maar dan heeft de afbraak /schade al plaatsgevonden. Met de PerioSafe Biomarkertest kunnen we het actieve afbraakproces aantonen, nog voordat er schade zichtbaar is in de mond. ”    

aMMP-8 enzym   
“We screenen speeksel, feitelijk de creviculaire vloeistof, met de PerioSafespeekseltest", legt Van der Schoor uit. “Zo kunnen we aantonen of het aMMP-8 enzym is geactiveerd, wat wijst op een actief onstekingsproces in het steunweefsel rondom de tanden en kiezen. Op die manier kunnen we binnen vijf minuten vaststellen of een patiënt ‘at risk’ is. Hoe dat eruit ziet? Eigenlijk lijkt het een soort zwangerschapstest. Eén streepje betekent geen verhoogd risico, twee streepjes betekent een verhoogde aMMP-8 waarde wat dui dt op een actief afbraakproces."     

Doordat er een link is tussen parodontitis en andere systemische ziekten, kan de speekseltest ook in andere medische professies ingezet worden om een actieve tandvleesontsteking op te sporen. “Parodontitis is een  tandvleesontsteking die ervoor zorgt dat het lichaam 24 uur per dag bezig is het immuunsysteem te triggeren. Zodra we dit in de mond al ontdekken en de mond gaat ‘lekken’, kunnen bacteriën, leukocyten , maar nog belangrijkercytokinen (ontstekingsmediatoren ) verder doorslaan naar de bloedbaan. Dit kan leiden tot aderontkalking, of vernauwing van de aderen. Bekend is dat dit op den duur bijvoorbeeld voor hart- en vaatziekten kan zorgen.” In de testfase zijn 260 patiënten vanaf 30 jaar over drie praktijken getest. "Dezepatiënten mankeerden voor ons op het eerste oog niets. Toch bleek 40% van de patiënten positief te testen en dus in een actief parodontaal afbraakproces te zitten wat een voorstadium van parodontitis kan zijn."    

Taak voor praktijkondersteuners   
Doordat de ontsteking in de mond invloed heeft op de rest van het lichaam is de samenwerking tussen tandartsen en eerstelijnsartsen van belang. “In het afgelopen jaar heb ik zo’n tien patiënten doorverwezen naar de huisarts, omdat de speekseltest positief reageerde én andere variabelen wezen op diabetes. Bij een aantal bleek er inderdaad sprake van", liet Van der Schoor begin dit jaar al weten in MedischOndernemen. Om na te gaan of een diabetespatient parodontitis heeft, zouden praktijkondersteuners de patiënt kunnen vragen naar de toestand van zijn gebit. Bijvoorbeeld door deze onderwerpen aan de kaak te stellen:

1. Heeft u weleens bloedend of terugtrekkend tandvlees? 
2. Is uw tandvlees weleens gevoelig bij poetsen of eten en drinken?
3. Heeft u last van halitose (stinkende adem)?
4. Heeft u tandimplantaten?

Als het antwoord op één van deze vragen ‘ja’ is, stuur de patiënt dan door naar zijn tandarts voor controle van het tandvlees. Als de patiënt alle vragen met ‘nee’ beantwoordt, maar je toch twijfels hebt over de mondgezondheid – bijvoorbeeld omdat je hoge ontstekingswaarden en een te hoog glucosegehalte in het bloed niet kunt verklaren – stuur deze patiënt dan toch ter controle naar de tandarts of neem zelf een aMMP-8 speekseltest af om een actieve tandvleesontsteking op te sporen. Patiënten met een volledig kunstgebit (zonder eigen tanden of kiezen) kunnen geen parodontitis hebben, aangezien er geen ruimtes langs de eigen tanden/kiezen aanwezig kunnen zijn. Bij tandimplantaten waarop het kunstgebit wordt geplaatst, kunnen er wel tandvleesontstekingen (peri-implantitis) ontstaan. Deze patiënten hebben baat bij extra nazorg en professionele reiniging. Verwijs die patiënten naar de tandarts of mondhygiënist voor controle van de implantaten en professionele nazorg.   

Over W.P. van der Schoor

Peter van der Schoor is tandarts implantoloog en docent op het gebied van orale implantologie. Peter geeft sinds 1986 cursussen en voordrachten in binnen- en buitenland en wordt veelvuldig geraadpleegd als trouble shooter voor diverse implantaatsystemen.
Lees meer